Quercus Ilex

Siġra tal-Ballut

Is-siġra tal-Ballut hija fost l‑eqdem siġar f’Malta u kienet waħda mill‑aktar speċijiet ta’ siġar abbundanti fi żminijiet preistoriċi. Siġar xjuħ fil-Wardija huma meqjusa fost l‑eqdem siġar li għandna fil‑gżejjer Maltin. B’differenza minn ħafna ballut li jwaqqgħu l‑weraq fl‑Ewropa ċentrali u tat‑tramuntana, il‑ballut huwa dejjem aħdar, b’weraq ftit iebes teil madwar 4 sa 7 ċm, spiss bi ftit xewk żgħir u qasir tul it‑truf li jixbah il-pjanta tal-Ħolly.

Is‑siġra tipproduċi frott qisu tal-injam b’żerriegħa waħda magħruf bħala ġandar, u ghalhekk isem iehor malti – is-Sigra tal-Ġandar. Il‑ballut jikber sa 15‑il metru fl‑għoli u jagħmel ħafna friegħi kbar, u għalhekk huwa ideali għall‑afforestazzjoni biex joħloq msaġar tipikament Mediterranji. Din l-is-siġra hija waħda minn diversi siġar protetti legalment f’Malta, b’importanza ekoloġika, storika u rari f’pajjiżna.

Tkattir miz-Żerriegħa

  1. Poġġi żżerriegħa flilma fietel u ħallihom hemm għal ġurnata jew tnejn.
  2. Iġbor u uża żżerriegħa li tgħereq taħt lilma (dik li tibqa’ fuq ilwiċċ mhix tajba).
  3. Agħmel taħlita 2:1 ta’ compost u ħamrija talgħelieqi, jiġifieri lvolum talcompost ikun iddoppju talħamrija. Tista’ tgħin bi ftit perlite.
  4. Uża pots fondi ħafna jew kartun talħalib, u iżra 3–4 cm taħt ilħamrija.
  5. Iżra flaħħar ta’ Diċembru jew f’Jannar, meta ttemp ikun kiesaħ sew.
  6. Żomm fiddell u f’post kenni.
  7. Saqqi ftit, idejalment minn taħt, darbtejn filġimgħa.
  8. Jinbtu madwar 3–5 ġimgħat wara żżrigħ.

Stephen Mifsud